ก่อนเกิดสินามิถล่มรอบมหาสมุทรอินเดีย ... BeforePanIndianOceanTsunamiAlert

(bunchar.com 20261023_1 อยลูกปัด)

๒ ชุดลูกปัดนี้ น่าจะเป็นกลุ่มหัวเลี้ยวหัวต่อที่ทำให้ผมเอะใจมากขึ้น

ต่อนานาหลักฐานวัตถุวัฒนธรรมที่ยังพบอีกไม่น้อยในแหล่งลูกปัด #ควนลูกปัด ที่ #คลองท่อม

หลังจากลองแวะดูพื้นที่ ที่น้อง ๆ ผู้ช่วยชุมชน

ในโครงการ #พัฒนาชุมชนเป็นสุขที่ภาคใต้ : #ดับบ้านดับเมือง เรียนรู้อยู่ดีที่ปากใต้

บอกเล่าว่าเขายังขุดหากันอยู่รู้ไหม

ในตอนนั้นผมมีอีกสถานะหนึ่งที่กรมศิลปากรมอบให้โดยได้รับพระราชทานโล่จากสมเด็จพระเทพ

ว่าเป็น #นักอนุรักษ์มรดกไทยดีเด่นแห่งชาติ โดยรับพระราชทานโล่ห์รุ่นแรกในปี ๒๕๓๐+

พร้อมกับ มรว.คึกฤทธิ์ ปราโมช และ อ.เพื้อ หริพิทักษ์ ด้วย

จึงวางตัวว่าจะต้องเคารพต่อกฎหมายและระเบียบวิธีของทางราชการ

กล่าวคือวัตถุวัฒนธรรมที่ถือเป็นโบราณวัตถุของชาตินั้น ห้ามขุดหาและครอบครอง

หากพบเจอต้องนำส่งราชการเท่านั้น

การลงไปดูที่ชาวบ้านขุดหา รวมทั้งเก็บรักษากันไว้ และมีการซื้อขายกันโดยทั่วไปจึงไม่ค่อยชอบใจ

ได้รับรู้หลายเหตุการณ์กรณีที่เกิดขึ้นที่คลองท่อม ควนลูกปัด อาทิเช่น ...

๑) มีการมาสำรวจศึกษาและขุดค้นของนักวิชาการโบราณคดีตามลำดับมาไม่น้อย ทั้งไทยและเทศ

มีรายงานผลการการขุดค้นและศึกษาออกมาเป็นระยะ ๆ หลายสิบปีแล้ว

แต่ไม่มีที่รายงานเป็นเนื้อเป็นหนังเป็นชิ้นเป็นอัน (เท่าที่ผมติดตามสืบค้นพบ)

๒) เฉพาะของวัดคลองท่อม ที่ท่าน #พระครูอาทรฯ เจ้าอาวาส เก็บรักษาและรวบรวมไว้นั้น

มีเรื่องเล่าสำคัญ ๆ ทั้งที่ฟังจากปากท่าน และจากอีกหลายคนที่เกี่ยวข้อง ความว่า

๒.๑ มีเจ้าหน้าที่ทางการและนักวิชาการไม่น้อยที่เวียนมาหาและแนะนำให้ทำหลายอย่าง

รวมทั้งขอรับสิ่งของตัวอย่างเอาไปประกอบการศึกษาเตรียมการเพื่อมาทำอะไรให้วัด

แต่ส่วนใหญ่มักหายไป มีที่เวียนมาหาและขอตัวอย่างอีกไม่รู้จบ

จนสุดท้ายทางวัดบอกว่าพอแล้ว ขอทำเองและไม่ต้องมากันอีกแล้วถ้ายังไม่ได้ทำอะไรเสียที

๒.๒ จนกระทั่งมีนักวิชาการอาสาคณะหนึ่ง ถ้าผมจำไม่ผิดมีท่าน อ.ศรีศักร วัลลิโภดม ด้วย

มาช่วยทางวัดสารพัด จนออกมาเป็น #พิพิธภัณฑ์วัดคลองท่อม ที่วัดทำเองเป็นหลัก

๒.๓ ครั้นสมเด็จพระเทพจะนำคณะเสด็จมาทอดพระเนตร กรมศิลปากรจึงได้เข้ามาช่วยปรับปรุงครั้งใหญ่เพื่อรับเสด็จ

โดยได้ไปทำจุดขุดค้นสาธิตไว้หลังหนึ่งที่ด้านใน (แล้วก็ถูกทิ้งร้างจนพังหมดแล้วเมื่อราว ๑๐ ปีก่อน)

๓) เท่าที่ประมวลความรู้ความเข้าใจในขณะนั้นเมื่อ ๒๒ ปีที่แล้ว

๓.๑ กระบวนการขุดหาและซื้อขายยังดำเนินอยู่ต่อเนื่อง แม้จะขุดหากันมาแล้วหลายสิบปี ด้วยยังพบสิ่งของอีกมากมาย

๓.๒ แม้ทางการจะพยายามอย่างไรก็ยากที่จะเอาอยู่ ด้วยพื้นที่กว้างขวาง ผู้เกี่ยวข้องมากมาย แถมกำลังของทางการมีจำกัดมาก

๓.๓ ขณะนั้นท่านพระครูอาทรฯ เริ่มชราและอาพาธ และเข้ารักษาตัวที่โรงพยาบาล การเก็บรวบรวมรักษาของวัดก็อ่อนกำลังลง

หลังจากแวะเข้าไปดูในเดือนพฤศจิกายน - ธันวาคม ๒๕๔๗ ในวันที่ ๒๑ และ ๑๕ ก่อนหน้าสึนามิเพียง ๑๐ วัน

จนกระทั่งเกิด #สึนามิ ในวันที่ ๒๖ ธันวาคม ๒๕๔๗ ผมก็ไปวนเวียนอยู่แถวนั้น

โดยวันที่ ๒๗ ธันวาคม ขับรถออกจากปัตตานีมากระบี่ เพื่อไป #เกาะพีพี ที่ถูกคลื่นกระหน่ำหนักมาก

แต่ทางการปิดเกาะห้ามคนนอกขึ้นไป จึงไปแวะที่ #เกาะปู เพื่อดูว่าจะช่วยอะไรได้บ้าง

เขาบอกว่าชาวเกาะปูไปทำงานกันที่เกาะพีพีมาก และเสียหายตายกันเยอะ

ตอนนั้นกำลังจะออกจากเกาะปูเพื่อข้ามไปที่ #เขาหลักพังงา ที่ข่าวว่าหนักเหมือนกัน เพื่อว่าจะมีอะไรพอช่วยได้

ก่อนออกจากเกาะปู พอดีมีเรือนำศพคนเกาะปูรายแรกกลับมาจากเกาะพีพี

จึงได้อยู่ร่วมรับและดุอาฮ์ให้ ... บังคนนี้ชื่อว่า #บังบัญชา ถือว่าเป็นมรณานุสติที่ใกล้ตัวดีว่าความตายนั้นเกิดขึ้นได้ทุกเมื่อ

ขอให้ฝึกฝนเตรียมตัวตายจนพร้อมไว้ เมื่อไหร่ก็ได้ที่จะมาเกิดขึ้นกับบัญชาคนนี้

๒ ซองนี้ที่รับมาด้วยฉงนฉงายมาก ว่าที่เรียกว่าควนลูกปัดคือพบลูกปัดเป็นลูกควน

และหลายรายงานบอกว่าถ้าให้นับแล้ว ที่คลองท่อมนี้น่าจะมีการพบลูกปัดเป็นล้าน ๆ เม็ดนับไม่ถ้วน

KLP 005 : #ปัดสังคโลก คลองท่อม

เป็นเศษเสี้ยวแตกร้าวตามรอยชั้นหินดั้งเดิม เอามาเรียงต่อเป็นเม็ดใหม่

เดิมกะจะแบ่งให้น้อง ๆ / ๑๕ ธค.๔๗

ปัดสังคโลกนี้เป็นชื่อเรียกของแวดวงลูกปัดเมืองไทย ด้วยเห็นเป็นเนื้อสีเทาเป็นชั้น ๆ อย่างเครื่องสังคโลก

แต่จริง ๆ แล้วเป็นหินอะเกตที่ถูกความร้อนเผาแรงเกินไปจนเนื้อแตกรานเห็นเป็นสีขุ่นขาวจนถึงเทาดำ

รวมทั้งแตกเป็นแว่น ๆ ตามชั้นหิน แทนที่จะเป็นเม็ดกลมหรือรีและรูปทรงอื่น ๆ

พบมากที่คลองท่อม 

จากบันทึกเห็นได้ว่ายังไม่ได้คิดที่จะรวบรวมศึกษาค้นคว้าอยางจริงจังอย่างที่เป็นมา

ด้วยยังบันทึกไว้ว่าจะเอาไปแบ่งให้น้อง ๆ ที่ร่วมงานกัน

แต่ที่สนใจเป็นพิเศษคือ การพบเศษเสียคือชำรุดแตกและไม่ได้คุณภาพจำนวนมากอย่างนี้

นำมาซึ่งข้อสงสัยว่า หากเป็นอย่างนี้ ลูกปัดหินเหล่านี้ผลิตทำกันที่ควนลูกปัด คลองท่อม ไหม ?

หรือถ้าไม่ได้ผลิตที่นี่ ก็ขนมาทำไมที่เสียหายมากมายอย่างนี้ ?

ที่นี่เป็นสถานีการค้าใหญ่ขนาดไหน จึงได้ขนของเสีย ๆ มากันได้มากอย่างนี้ ?

KLP 006 : ๑ กั๊ก จากคลองท่อม

เอามาตามมาตรตวงที่นั่น เป็น #IndoPacificBeads หลากสีที่เขารวมไว้ / ธค.๔๗

ซองนี้ไม่ได้ระบุวันที่ แต่น่าจะเป็นวันที่ ๑๕ ธันวา ๔๗ วันเดียวกับในรายการ KLP 005

ด้วยวันนั้นได้ลองสืบเสาะตามถามหาผู้คนจนพบตัวบางคนขุดและคนขาย

ที่ตื่นตาที่สุดคือการเก็บลูกปัดใส่ในขวดเหล้าแบบแบน แล้วแบ่งขายกันเป็นฝา ๆ อย่างขายเหล้าและกินเหล้ากัน

โดยเฉพาะลูกปัดกลุ่มนี้ที่ทำจากแก้วด้วยวิธีเป่าแก้วให้มีฟองอากาศในก้อนแก้ว

แล้วดึงยืดออกเป็นหลอดยาวอย่าง capillary ขนาดต่าง ๆ ตามต้องการ

จากนั้นจึงตัดเป็นท่อน ๆ ตามขนาดที่ต้องการ ก่อนที่จะนำมาลบคมลบเหลี่ยมด้วยหลายวิธี

กล่าวกันว่าวิธีที่ทุ่นแรงที่สุดและ mass สุด ๆ คือใส่กระสอบแล้วใช้แรงคนหรือวัวควายเดินเวียนหลักให้ลูกปัดขัดสีกันในกระสอบจนกลมกลึง

ลูกปัดชุดนี้แต่แรกเรียกว่า #TradeWindBeads เนื่องจากพบมากในแหล่งโบราณคดีชายฝั่งตะวันออกของแอฟริกา

ตอนนั้นเชื่อกันว่าเป็นผลิตภัณฑ์จากอินเดียที่ขนใส่เรือเดินทะเลมาตาม #ลมสินค้า สมัยโน้นนนน

ขณะที่มีการพบไม่น้อยที่เขตชวา อินโด พวกดัชมาพบจึงเรียกว่า #Muktisala ที่แปลว่าลูกดิน ด้วยส่วนมากมีสีเหลือง แดง ดำ น้ำตาล

แต่ต่อมาพบว่าเป็นแก้ว และแพร่หลายมากในย่านมหาสมุทรอินเดียและแปซิฟิค

Peter Francis Jr. ตัวพ่อในวงการลูกปัดโลกจึงบัญญัติชื่อใหม่ให้เรียกว่า #IndoPacificBeads

โดยสรุปกันว่าน่าจะผลิตหลักอยู่ที่อินเดีย และอาจจะมีผลิตที่อินโดนีเซียด้วย

แต่จากการศึกษาค้นคว้าในระยะหลังรวมทั้งของพวกเรานี้ด้วย

สรุปแล้วว่า คาบสมุทรไทย-มาเลย์ ขึ้นไปถึงพม่า และอาจจะที่เวียดนามก็เป็นแหล่งผลิตด้วย

ส่วนชื่อเรียกอย่างเป็นวิทยาศาสตร์เชิงเทคโนโลยีทุกวันนี้จะเรียกว่า

#MonochromeOmnipresenceDrawnGlassBeads

แปลว่า ลูกปัดแก้วสีเดียวแบบทึบแสงที่ทำด้วยการดึงหลอดแก้ว

ส่วนว่าเอาแก้วมาจากไหน ? เป็นแก้วปฐมภูมิ หรือ ทุติยภูมิ ยังไม่มีการศึกษาพิสูจน์ชัด

เพียงแต่พบว่าที่คลองท่อมนี้ มีร่องรอยการผลิตแก้วปฐมภูมิด้วย

ส่วนแก้วทุติยภูมิที่เอาแก้วดิบมาจากที่อื่นมาเพื่อผลิตก็มีพบว่าเป็นไปได้ด้วยเช่นกัน

เช่นกันกับการให้สีสัน ที่ขึ้นกับการใช้โลหะอะไรใส่ในเนื้อแก้วระหว่างผลิตเพื่อให้ได้สีต่าง ๆ ตามต้องการ

เช้านี้ ขอสรุปเล่าเรื่องประมาณนี้นะครับ

ยังไม่รู้ว่างานนี้จะยาวนานจนตายเสียก่อนไหม เพราะในทะเบียนฐานข้อมูลบอกไว่ว่าถึงทุกวันนี้มีเป็นหมื่นรายการครับ

เริ่มเมื่อวานนี้ได้ ๕ รายการ เช้านี้ได้เพิ่งอีก ๑ รายการเลยครับ ๕๕๕

๒๓ ตุลา ๖๙ ๐๙๒๕ น.

บทส.กทม.

https://www.facebook.com/photo/?fbid=2247311186163991&set=pcb.2247318412829935